Πρόκειται για το περίφημο Τροφώνειο. Ιδρύθηκε από τον Σάωνα περί το 800 πχ και λειτούργησε ασταμάτητα για 1200 χρόνια μέχρι που απαγορεύτηκε η λειτουργία του κατά τους πρώτους βυζαντινούς χρόνους. Ήταν ασκληπιείο, δηλαδή ιατροφιλοσοφικό κέντρο που εξειδικευόταν σε ολιστικές θεραπείες για βελτίωση της ευεξίας αλλά και για την αντιμετώπιση ψυχικών και σωματικών παθήσεων. Κύριες μέθοδοι ήταν τα κρύα λουτρά σε ιαματικές πηγές, η πνευματική άσκηση, η ψυχική φροντίδα, η κρεατοφαγία, η σωμασκία, οικογενειακή συμβουλευτική και η ήπια ηλεκτροσπασμοθεραπεία προκαλούμενη από ένα πρωτοφανές για την εποχή ηλιοθερμικό σύστημα παραγωγής ενέργειας. Οι επισκέπτες διέμεναν για όσο καιρό διαρκούσε η περίθαλψή τους σε ξενώνα που βρισκόταν σε μια κατάφυτη κοιλάδα που τη διέσχιζε και τη δρόσιζε το ποτάμι Έρκυνα (βλ. Πλατρίτης, Κ. 2010, Κουρέτας, Δ. 1968).